# Prerendering en SSR

> Server-side rendering (SSR) bouwt de HTML van een pagina bij elk verzoek op de server; prerendering bouwt die één keer vóór de publicatie en levert de pagina als kant-en-klaar bestand. In beide gevallen staat de tekst in de HTML voordat er JavaScript draait. Dat is belangrijk, omdat de meeste grote AI-crawlers geen JavaScript uitvoeren en anders een lege app-schil zien.

Bron: https://citetune.com/nl/woordenlijst/prerendering-ssr

## Wat AI-crawlers zien en hoe je test

Uit de verkeersanalyse van Vercel van december 2024 bleek dat de crawlers van OpenAI, Anthropic, Meta, ByteDance en Perplexity JavaScript-bestanden ophalen maar niet uitvoeren; de uitzonderingen waren Gemini, dat de infrastructuur van Googlebot gebruikt, en AppleBot. Google rendert JavaScript, maar in een aparte fase na het crawlen, en zijn eigen gids merkt op dat niet alle bots JavaScript kunnen uitvoeren.

De snelste test: vraag je pagina op als AI-bot en lees de ruwe HTML, bijvoorbeeld met curl -A GPTBot https://jouwsite.nl/pagina, en zoek je kop en eerste alinea. Zie je ze niet, dan ziet de bot ze ook niet. Deze site is in beide talen geprerenderd. Onze gratis scan haalt je pagina’s als ruwe HTML op en rendert ze niet, dus gebruik deze test om te controleren op tekst die pas na JavaScript verschijnt.

## De renderingsoorten in een tabel

Hoe een pagina bij de crawler aankomt, naargelang de manier waarop ze wordt opgebouwd:

| Soort | Wat de crawler krijgt | Oordeel van Google |
|---|---|---|
| Alleen in de browser gerenderd | Een lege schil, daarna scripts | Googlebot voert ze met vertraging uit; andere crawlers niet |
| Server-side rendering | De volledige HTML | Aanbevolen |
| Statische rendering | De volledige, vooraf gegenereerde HTML | Aanbevolen |
| Hydratie | De volledige HTML, daarna de interactiviteit | Aanbevolen |
| Dynamische rendering | Een voorgerenderde versie voor crawlers | Een noodoplossing, geen aanbevolen oplossing |

## Prerendering en een Nederlandse of Vlaamse webshop

Een onderzoek van Vercel van december 2024 stelde vast dat GPTBot, ClaudeBot en PerplexityBot geen JavaScript uitvoerden, terwijl Gemini de infrastructuur van Google gebruikt, die dat wel kan. Het onderzoek is bijna twee jaar oud: test je pagina’s in plaats van erop te vertrouwen. Bij een webshop kijk je vooral naar wat apps (reviews, maten, veelgestelde vragen) en headless-frontends inladen.

De test is eenvoudig: bekijk de broncode van een productpagina en zoek naam, prijs en een zin van de beschrijving. Zie [JavaScript-webshops en AI-crawlers](/nl/blog/javascript-webshops-en-ai-crawlers).

Een klassiek thema dat de server als kant-en-klare HTML uitlevert, slaagt meestal voor deze test; kritiek zijn headless-frontends, review- en FAQ-apps en prijzen die pas via een API-aanroep verschijnen. Kun je de frontend niet snel ombouwen, zet dan minstens naam, prijs, beschikbaarheid en de eerste alinea van de beschrijving in de eerste HTML en laat het script alleen aanvullen, niet vervangen.

## Belangrijkste punten

Wat de crawler krijgt, telt zwaarder dan wat jij ziet. Zet de essentiële inhoud in de eerste HTML.

## Veelgestelde vragen

### Als Google JavaScript uitvoert, waarom dan prerenderen?

Omdat niet elke antwoordmachine Google is. Volgens de analyse van Vercel van december 2024 voeren de crawlers van ChatGPT en Claude geen JavaScript uit, en zelfs Google rendert in een latere fase. Tekst in het eerste HTML-antwoord zien alle bots, meteen.

### Is het cloaking om bots geprerenderde pagina’s te serveren?

Niet zolang bots en gebruikers dezelfde content krijgen. Het probleem begint wanneer een bot tekst te zien krijgt die een gebruiker nooit ziet. De veiligste opzet serveert iedereen dezelfde geprerenderde HTML.

### Hoe zie ik of mijn inhoud in de eerste HTML staat?

Laat de broncode van de pagina tonen (niet de elementeninspecteur) of haal haar op met curl en zoek de productnaam, de prijs en een zin van de beschrijving. Ontbreken die woorden, dan verschijnen ze pas na het uitvoeren van JavaScript.

## Verwante termen

- [AI-crawlers (GPTBot, ClaudeBot, PerplexityBot)](https://citetune.com/nl/woordenlijst/ai-crawlers)
- [Gestructureerde gegevens (schema.org)](https://citetune.com/nl/woordenlijst/gestructureerde-gegevens)
- [llms.txt-bestand](https://citetune.com/nl/woordenlijst/llms-txt)
- [AEO (answer engine optimization)](https://citetune.com/nl/woordenlijst/aeo)

## Artikelen over dit onderwerp

- [JavaScript-webshops en AI-crawlers: wat ziet de bot?](https://citetune.com/nl/blog/javascript-webshops-en-ai-crawlers)
- [Is je webshop geblokkeerd voor AI-crawlers?](https://citetune.com/nl/blog/webshop-geblokkeerd-voor-ai-crawlers)

## Bronnen

- [vercel.com — The rise of the AI crawler (17.12.2024)](https://vercel.com/blog/the-rise-of-the-ai-crawler)
- [developers.google.com — JavaScript SEO basics](https://developers.google.com/search/docs/crawling-indexing/javascript/javascript-seo-basics)
- [developers.google.com — Dynamische rendering als noodoplossing](https://developers.google.com/search/docs/crawling-indexing/javascript/dynamic-rendering)

Door: Het CiteTune-team, FLAPP Bilişim A.Ş. · Laatst bijgewerkt: 2026-09-30
